AVIQ (Agence pour une Vie de Qualité): Audit

Datum: 2026-03-30 Categorie: Wallonië. OIP's (Organismes d'Intérêt Public) Status: 🔀 Gesplitst. Handicap en gezondheid blijven Waals, gezinsbijslagen gaan naar het Franstalige concordaat

Fase 1: Diepteonderzoek

1A. Wat is het precies?

Officiële naam: Agence wallonne de la santé, de la protection sociale, du handicap et des familles. Handelsnaam: AVIQ (Agence pour une Vie de Qualité)

Juridische basis: Décret du 3 décembre 2015 (Waals decreet), in werking getreden op 1 januari 2016. Het decreet vloeide voort uit de 6e staatshervorming (bijzondere wet van 6 januari 2014) en de Sint-Emilia-akkoorden (2013), waarbij gezondheids-, welzijns- en gezinsbevoegdheden van het federale niveau naar de gewesten en gemeenschappen werden overgeheveld. De gezinsbijslagen betaalt Wallonië zelf uit sinds 1 januari 2019.

Type instelling: Organisme d'Intérêt Public (OIP) met rechtspersoonlijkheid, door AVIQ zelf omschreven als een gedecentraliseerde eenheid van openbaar bestuur (Unité d'Administration Publique, UAP).

Bestuursniveau: Waals Gewest. Exclusief Waals (geen equivalent op federaal niveau voor dezelfde bevoegdheden na de 6e staatshervorming).

Voorgangers:

• AWIPH (Agence wallonne pour l'intégration des personnes handicapées): handicapbeleid
• Diverse diensten binnen het SPW (Service Public de Wallonie) voor gezondheid en welzijn
• FAMIFED (federaal) → FAMIWAL (Waals publiek kinderbijslagfonds): gezinsbijslagen

Budget: AVIQ beheert ongeveer €7 miljard per jaar (2025), waarvan ongeveer €3 miljard voor gezinsbijslagen (allocations familiales; €2,92 miljard in 2023). Dat is ongeveer een derde van de Waalse gewestbegroting (€21,3 miljard uitgaven in de initiële begroting 2026). In de begroting 2026 legde de Waalse regering een besparing op van €28,3 miljoen op de missies en €5,6 miljoen op het beheer.

Personeel: AVIQ telt ongeveer 920 medewerkers (2025; 901 personeelsleden of 812 voltijdse equivalenten eind 2023). De instelling erkent, subsidieert of ondersteunt ongeveer 2.500 diensten en voorzieningen in Wallonië.

Aansturing: Een algemene raad (Conseil général) en drie branchecomités, in cogestie met de ziekenfondsen, de kinderbijslagfondsen, de sociale partners, beroepsverenigingen, vertegenwoordigers van de gebruikers en de Waalse overheid. Dagelijks bestuur door een administrateur-generaal. Financieel toezicht via een Conseil de monitoring financier et budgétaire, met onder meer een vertegenwoordiger van het Rekenhof.

Zetel: Rue de la Rivelaine 21, 6061 Charleroi. Zeven regionale bureaus verspreid over Wallonië.

1B. Wat doet het in de praktijk?

AVIQ heeft drie grote takken:

1. Gezondheid & Welzijn (Bien-être et Santé)

• Terugbetaling van sociale zekerheidsprestaties in rust- en verzorgingstehuizen
• Organisatie van de eerstelijnszorg: thuiszorg, thuishulp
• Gezondheidspreventie en -promotie (budget in de begroting 2025 verdubbeld van €40 miljoen naar €80 miljoen)
• Financiering van opvanginfrastructuur en ziekenhuizen
• E-gezondheid en digitalisering van gezondheidsdiensten

2. Handicap

• Erkenning van personen met een handicap
• Beleid voor opvang en huisvesting van personen met een handicap
• Ondersteuning bij tewerkstelling, thuisaanpassingen, hulpmiddelen
• Beheer van de unieke wachtlijst voor residentiële opvang
• Subsidiëring van diensten voor begeleiding, dagopvang, residentiële zorg

3. Gezinsbijslagen (Familles)

• Regulering en toezicht op de 4 Waalse kinderbijslagfondsen (de publieke Famiwal en de private Camille, Kidslife en Parentia, waarin Infino op 1 januari 2026 is opgegaan)
• Budgetbeheer voor kinderbijslagen. Ruim 900.000 kinderen in Wallonië (913.224 in 2023)
• Garantie dat alle fondsen dezelfde basisbedragen en supplementen uitkeren

Overlap met andere instellingen:

• SPW (Service Public de Wallonie): welzijns- en gezondheidsbeleid zit deels ook bij SPW-directies
• ONE (Office de la Naissance et de l'Enfance): kinderopvang, maar dit valt onder de Fédération Wallonie-Bruxelles (FWB), niet onder AVIQ → overlapping bij persoonsgebonden materies
• FOD Sociale Zekerheid en RIZIV. Federale restbevoegdheden in gezondheidszorg die niet zijn overgeheveld
• VAPH (Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap): Vlaams equivalent, maar met fundamenteel ander model (persoonsvolgende financiering sinds 2017)

Prestatie-indicatoren: AVIQ publiceert jaarverslagen met activiteitscijfers, maar er zijn geen publiek beschikbare, systematische KPI's met benchmarking. De Waalse overheid legde in de begroting 2026 een "recentrage des missions" op, met het schrappen van verouderde programma's en onderbenutte kredieten. Dat wijst erop dat de eerdere prestatiemonitoring onvoldoende was.

1C. Internationale vergelijking

Nederland. WMO + UWV + gemeenten Sinds de decentralisaties van 2015 (de "3 decentralisaties") zijn maatschappelijke ondersteuning, jeugdzorg en arbeidsparticipatie voor personen met een beperking overgeheveld naar de gemeenten (342 in 2026), onder meer via de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo 2015). UWV beheert de arbeidsongeschiktheids- en werkloosheidsverzekeringen centraal. Het model is dus gesplitst: gemeenten doen de zorg en ondersteuning, UWV doet de uitkeringen.

Resultaten: Gemengd. Bij de overheveling werden de budgetten meteen gekort, en vijf jaar later haalden de gemeenten volgens het Sociaal en Cultureel Planbureau (2020) nog geen betere resultaten dan het Rijk, en bleek het moeilijker dan verwacht om het goedkoper te doen. Het model dwingt wel lokale verantwoordelijkheid af. Wie beslist, betaalt.

Duitsland. Eingliederungshilfe (BTHG, kern in werking sinds 2020) De Bundesteilhabegesetz (BTHG, stapsgewijs ingevoerd tussen 2017 en 2023) haalde de Eingliederungshilfe op 1 januari 2020 uit de bijstand (Sozialhilfe) en maakte er modern participatierecht van. De uitvoering ligt bij dragers die elke deelstaat (Land) zelf aanwijst, van de Landkreise en kreisfreie Städte tot bovenlokale verbanden, binnen een federaal kader. De Bundesagentur für Arbeit begeleidt de arbeidsintegratie. Sinds 2020 blijft eigen vermogen tot 150% van de jaarlijkse referentiegrootheid (Bezugsgröße) buiten beschouwing (€71.190 in 2026), en tellen inkomen en vermogen van de partner niet meer mee.

Resultaten: Sterkere scheiding tussen zorg en inkomen. Meer keuzevrijheid voor personen met een handicap. Maar implementatie per deelstaat verschilt sterk.

Denemarken. Gemeenten (98) De 98 Deense gemeenten zijn integraal verantwoordelijk voor de sociale diensten: ouderenzorg, handicap, welzijn, preventie. De Social Services Act (Serviceloven) is het kader; het nationale niveau zorgt voor kader en financiering, de gemeenten bepalen zelf het niveau en type dienstverlening. Er is geen apart nationaal agentschap. Op de zeer gespecialiseerde voorzieningen van de regio's na, zit alles bij de gemeente.

Resultaten: Zeer grote lokale autonomie, maar ook grote verschillen tussen gemeenten.

Vlaanderen. VAPH Het VAPH (Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap) werkt sinds 2017 voor meerderjarigen volledig met persoonsvolgende financiering (PVF): volwassenen met een handicap krijgen een eigen budget op maat en kiezen zelf hoe ze hun ondersteuning organiseren. Dit is een fundamenteel ander model dan het aanbodgestuurde systeem van AVIQ in Wallonië.

Resultaten: Meer keuzevrijheid en empowerment, maar ook grote wachtlijsten: 17.889 personen wachtten eind 2025 in de prioriteitengroepen op een persoonsvolgend budget. Het Vlaams Mensenrechteninstituut noemde de wachtlijsten in 2023 "ontoelaatbaar".

1D. Knelpunten en kritiek

1. Wachtlijsten handicap Net als in Vlaanderen (VAPH) kampt AVIQ met wachtlijsten voor residentiële opvang van personen met een handicap. Er is een "unieke wachtlijst" maar de doorstroming is traag door capaciteitstekort.

2. Franse handicapexodus naar Wallonië Een gezamenlijke audit van het Franse en het Belgische Rekenhof (september 2024) toonde dat een kleine 8.200 Fransen met een handicap in Waalse instellingen verblijven (ongeveer 7.000 volwassenen en 1.200 kinderen en jongeren, 2022). De kost voor de Franse overheidsfinanciën: ongeveer €500 miljoen per jaar. Alleen al de uitgaven van de Franse ziekteverzekering verdrievoudigden tussen 2013 en 2021, van €60 naar €200 miljoen. Sinds 2015 werden bij inspecties "ernstige tekortkomingen in meer dan 60 instellingen" vastgesteld; jaarlijks gaat het om een twintigtal instellingen met Franse bewoners. Dit wijst op kwaliteits- en toezichtsproblemen in het Waalse systeem.

3. Budgetbesparingen (begroting 2026) De Waalse regering legde AVIQ in de begroting 2026 besparingen op van €28,3 miljoen op de missies en €5,6 miljoen op het beheer. Het devies: "faire mieux avec les mêmes moyens" (beter doen met dezelfde middelen). De beheerstoelage werd in 2026 niet geïndexeerd. Dit in een context waar de vergrijzing toeneemt: het aandeel 65-plussers in Wallonië stijgt volgens de projecties van het Federaal Planbureau van 20,6% (2026) naar 30,1% (2081).

4. Geen persoonsvolgende financiering In tegenstelling tot Vlaanderen (PVF via VAPH) en Duitsland (BTHG) werkt AVIQ nog grotendeels aanbodgestuurd: het budget gaat naar de instellingen, niet naar de persoon. In 2023 ging €646 miljoen naar residentiële en dagopvang voor personen met een handicap, terwijl slechts 537 mensen een persoonlijk assistentiebudget (BAP) kregen. Dit beperkt de keuzevrijheid van personen met een handicap.

5. Complexe governance AVIQ combineert drie fundamenteel verschillende takken (gezondheid, handicap, gezinsbijslagen) in één instelling. De logica hiervan is twijfelachtig: kinderbijslagen hebben weinig operationeel te maken met residentiële handicapzorg of gezondheidspreventie. In Vlaanderen zijn deze gescheiden (VAPH voor handicap, Opgroeien voor kinderbijslagen en kinderopvang, het Departement Zorg voor gezondheid).

6. Digitalisering laattijdig AVIQ werkt pas laat aan een "Transformation digitale inclusive" met projecten als "Mon AVIQ Citoyen" en "Mon AVIQ Opérateur" (voortzetting goedgekeurd in juli 2025, €2,5 miljoen voor 2025). Een portaal waarin de burger zijn eigen dossier opvolgt, is dus nog in opbouw; Vlaanderen en de Scandinavische en Nederlandse modellen zijn verder.

7. Overlap met SPW en ONE Gezondheids- en welzijnsbeleid zit deels bij AVIQ, deels bij het SPW. Kinderopvang en kindgerelateerd beleid zit bij ONE (FWB), maar kinderbijslagen bij AVIQ (Waals). Na de voorgestelde afschaffing van de FWB door HART zou dit vereenvoudigd moeten worden.

Fase 2: Toetsing aan de 9 Principes

Synthese: 0 × ✅, 3 × ⚠️, 6 × ❌. De grootste winst is te boeken op eenvoud (opsplitsing in gespecialiseerde entiteiten), resultaatgerichtheid (KPI's en outcomes meten), en internationaal bewezen modellen (persoonsvolgende financiering invoeren).

Fase 3: HART-voorstel

3A. Classificatie

🔀 Gesplitst AVIQ wordt opgesplitst in twee gespecialiseerde entiteiten, gemeenschappelijke diensten van de vijf Waalse deelstaten (art. 32 HART-grondwet). Gezinsbijslagen gaan naar het Franstalige concordaat, met een federaal minimumbedrag per kind (art. 31; zie Groeipakket-audit). Invoering van persoonsvolgende financiering voor handicap.

3B. Concreet voorstel

Wat verandert er:

1. AVIQ wordt opgesplitst in twee entiteiten + gezinsbijslagen naar het Franstalige concordaat:

   • Agentschap Handicap Wallonië alle handicapgerelateerde bevoegdheden, inclusief erkenning, residentiële zorg, dagopvang, tewerkstelling, hulpmiddelen. Invoering van persoonsvolgende financiering naar Vlaams/Duits model.
   • Agentschap Gezondheid & Welzijn Wallonië gezondheidspreventie, eerstelijnszorg, ouderenzorg, thuiszorg, e-gezondheid. Integratie met relevante SPW-directies om overlap te elimineren.
   • Gezinsbijslagen → Franstalig concordaat: de vijf Waalse deelstaten regelen de kinderbijslag samen in het Franstalige concordaat (art. 31 HART-grondwet). Dit is consistent met het HART-voorstel voor het Groeipakket (Vlaanderen), dat naar het Nederlandstalige concordaat gaat. De federatie legt een minimumbedrag per kind vast, met automatische toekenning: dezelfde bodem voor alle kinderen in België. Geen apart systeem per Waalse deelstaat. De 4 Waalse uitbetalingsactoren (Famiwal, Camille, Kidslife, Parentia) worden geïntegreerd in het stelsel van het concordaat.

2. Persoonsvolgende financiering handicap:

   • Naar Duits BTHG-model: scheiding tussen zorg en inkomen
   • Personen met een handicap krijgen een persoonlijk budget op basis van ondersteuningsnood
   • Keuzevrijheid: zelf kiezen tussen aanbieders
   • Ruime vrijstelling van eigen vermogen (Duits model: 150% van de jaarlijkse referentiegrootheid, €71.190 in 2026)
   • Geleidelijke invoering over 5 jaar

3. KPI-dashboard en benchmarking:

   • Publiek online dashboard met wachtlijsten, doorlooptijden, cliënttevredenheid
   • Jaarlijkse benchmarking met Vlaanderen, Nederland en Duitsland
   • Resultaatfinanciering: een deel van het budget aan voorzieningen wordt gekoppeld aan outcomes

4. Digitaal-eerst:

   • "Mon Handicap" / "Mon Bien-être" portalen met once-only principe
   • Real-time wachtlijstinzage
   • Digitale aanvraagprocedures als standaard, fysiek loket als vangnet

Bestuursniveau: De vijf Waalse deelstaten voor handicap, welzijn, preventie en eerstelijnszorg, binnen de minimumnormen en gezondheidsdoelen die de federatie vastlegt (art. 28 HART-grondwet), met twee gemeenschappelijke diensten (art. 32). Het Franstalige concordaat voor de gezinsbijslagen, boven een federaal minimumbedrag (art. 31). De financiering van de ziekenhuisinfrastructuur gaat naar de federatie, die bevoegd is voor de ziekenhuizen (art. 27).

Samenhang met andere HART-voorstellen:

• Groeipakket (Vlaanderen): gaat naar het Nederlandstalige concordaat. Elk kind in België krijgt minstens het federale minimumbedrag
• Kind en Gezin / Opgroeien (Vlaanderen): kinderopvang en gezinsondersteuning blijven deelstatelijk, binnen federale minimumnormen; kinderbijslag gaat naar het Nederlandstalige concordaat
• ONE (FWB): na afschaffing FWB gaan de kinderopvangtaken naar de vijf Waalse deelstaten en, in Brussel, naar de deelstaat Brussel, kinderbijslag naar het Franstalige concordaat

Internationaal model: Duitsland (BTHG 2020) voor handicap, Nederland (WMO + UWV) voor de scheiding zorg/uitkeringen, Scandinavisch model voor digitalisering. Voor kinderbijslag: vrijwel alle Europese landen hebben één nationaal systeem (Duitsland: Kindergeld via Familienkasse, Nederland: AKW via SVB, Denemarken: børne- og ungeydelse nationaal); HART neemt daaruit de gemeenschappelijke bodem over, met een federaal minimumbedrag per kind en het Franstalige concordaat erboven (art. 31 HART-grondwet).

Geschatte efficiëntiewinst:

• Eliminatie overhead door integratie van overlappende SPW-directies: naar schatting €10-20 miljoen per jaar. Dit is de enige nettobesparing van deze hervorming.
• Betere allocatie door PVF (minder lege bedden, minder aanbodgestuurde inefficiëntie): geen nettobesparing. Het geld wordt doelgerichter besteed binnen hetzelfde handicapbudget; de Vlaamse ervaring met het VAPH toont groeiende wachtlijsten, geen besparingen.
• Vereenvoudiging governance (één algemene raad met drie branchecomités → twee gespecialiseerde, lichtere besturen): snellere besluitvorming
• Kinderbijslag in het Franstalige concordaat: een federaal minimumbedrag en automatische toekenning, dus een gelijke bodem voor alle kinderen in België, en een AVIQ zonder kinderbijslagtak. Niet apart becijferd: het HART-model houdt vier stelsels (de twee concordaten, Brussel en Ostbelgien), zodat ook in de audits FAMIFED en Groeipakket geen besparing uit één federaal stelsel meer staat.

Implementatiepad:

• Jaar 1: Wetgevend kader opsplitsing (deelstaatwetten van de vijf Waalse deelstaten en een akkoord of vrijwillig concordaat voor de twee gemeenschappelijke diensten, art. 28 en 32 HART-grondwet) + PVF in die deelstaatwetten + toetreding tot het Franstalige concordaat voor de kinderbijslag (art. 31)
• Jaar 2-3: Organisatorische opsplitsing, ICT-migratie, pilootprojecten PVF, overdracht gezinsbijslagen naar het Franstalige concordaat
• Jaar 3-5: Volledige uitrol PVF, KPI-dashboard operationeel, kinderbijslag van het Franstalige concordaat operationeel, boven het federale minimumbedrag
• Jaar 5+: Evaluatie en bijsturing

Fase 4: Partijpunt (Website-klare tekst)

Deel A: Het partijpunt

AVIQ (welzijn, handicap, gezondheid): Gesplitst AVIQ wordt opgesplitst: handicap en gezondheid blijven Waals, bij de vijf Waalse deelstaten, met persoonsvolgende financiering; gezinsbijslagen gaan naar het Franstalige concordaat. Eén federaal minimumbedrag voor alle kinderen in België.

Deel B: De uitleg

Hoe het nu werkt

AVIQ (Agence pour une Vie de Qualité) is een Waalse overheidsinstelling opgericht in 2016 na de 6e staatshervorming. Het beheert drie totaal verschillende domeinen tegelijk: gezondheid en welzijn, handicapbeleid, en gezinsbijslagen. Met een budget van ongeveer €7 miljard (2025, waarvan ongeveer €3 miljard kinderbijslagen) beheert AVIQ ruwweg een derde van de Waalse gewestbegroting. Het agentschap telt ongeveer 920 medewerkers, erkent of subsidieert ongeveer 2.500 diensten, en bedient onder meer ruim 900.000 kinderen via kinderbijslagen.

Wat er mis gaat

Het fundamentele probleem is drievoudig. Ten eerste: AVIQ combineert drie domeinen die operationeel niets met elkaar te maken hebben. Kinderbijslagen uitbetalen vereist andere expertise dan residentiële handicapzorg organiseren of gezondheidspreventie opzetten. Door alles in één instelling te proppen wordt het voor de burger ondoorzichtig wie waarvoor verantwoordelijk is.

Ten tweede: het handicapbeleid werkt nog grotendeels aanbodgestuurd. Het budget gaat naar de instelling, niet naar de persoon: in 2023 ging €646 miljoen naar residentiële en dagopvang, terwijl amper 537 mensen een persoonlijk assistentiebudget kregen. In Vlaanderen bestaat sinds 2017 persoonsvolgende financiering voor alle meerderjarigen. Personen met een handicap kiezen zelf hun ondersteuning. In Duitsland is de Bundesteilhabegesetz (BTHG, kern in werking sinds 2020) nog verder gegaan door handicapbeleid volledig los te koppelen van de bijstand. AVIQ loopt op dit vlak sinds 2017 achter op Vlaanderen.

Ten derde: de kwaliteits- en toezichtsproblemen. Een gezamenlijke audit van het Franse en het Belgische Rekenhof (september 2024) toonde dat een kleine 8.200 Fransen met een handicap in Waalse instellingen verblijven, omdat Frankrijk onvoldoende eigen capaciteit heeft. De uitgaven van de Franse ziekteverzekering hiervoor verdrievoudigden tussen 2013 en 2021. De totale kost: ongeveer €500 miljoen per jaar voor de Franse overheidsfinanciën. Inspecties vonden sinds 2015 ernstige tekortkomingen in meer dan 60 Waalse instellingen. Als het toezicht al tekortschiet bij instellingen die Frankrijk betaalt, hoe zeker zijn we dan van de kwaliteit voor de eigen burgers?

Daar bovenop legde de Waalse regering in de begroting 2026 besparingen van €34 miljoen op. Terwijl het aandeel 65-plussers in Wallonië stijgt van 20,6% (2026) naar 30,1% (2081). Beter doen met minder middelen is geen strategie, het is een noodkreet.

En dan de kinderbijslag: sinds de 6e staatshervorming heeft België vier verschillende kinderbijslagsystemen (Vlaanderen, Wallonië, Brussel, Duitstalige Gemeenschap): elk met eigen regels, eigen bedragen en eigen uitbetalingsactoren. Dat is in de Europese Unie uitzonderlijk en onverdedigbaar. Vrijwel alle vergelijkbare landen hebben één nationaal kinderbijslagsysteem.

Hoe het elders werkt

In Duitsland scheidde de BTHG-hervorming (2020) handicapbeleid van de bijstand. Personen met een handicap krijgen sindsdien rechten als burgers, niet als bijstandstrekkers. De uitvoering ligt bij dragers die elke deelstaat zelf aanwijst, van de Landkreise tot bovenlokale verbanden. Kindergeld (kinderbijslag) is nationaal via de Familienkasse. Eén systeem voor alle kinderen in Duitsland.

In Nederland decentraliseerde de Wmo 2015 welzijn en ondersteuning naar de gemeenten (342 in 2026). Maar kinderbijslag (AKW) bleef nationaal via de SVB. Eén systeem, geen regionale verschillen.

In Denemarken zijn de 98 gemeenten integraal verantwoordelijk voor sociale diensten, maar de børne- og ungeydelse (kinderbijslag) is nationaal.

In alle drie de landen: gespecialiseerde, lokale dienstverlening voor handicap en welzijn, maar één nationaal kinderbijslagsysteem.

Wat HART voorstelt

AVIQ wordt opgesplitst in twee gemeenschappelijke diensten van de vijf Waalse deelstaten (art. 32 HART-grondwet), en de gezinsbijslagen gaan naar het Franstalige concordaat:

1. Agentschap Handicap Wallonië alle handicapgerelateerde bevoegdheden. Cruciale hervorming: invoering van persoonsvolgende financiering naar Duits BTHG-model. Het budget volgt de persoon, niet de instelling. Personen met een handicap kiezen zelf hun ondersteuning. Geleidelijke invoering over 5 jaar.

2. Agentschap Gezondheid & Welzijn Wallonië gezondheidspreventie, eerstelijnszorg, ouderenzorg, thuiszorg, e-gezondheid. Integratie van overlappende SPW-directies om dubbel werk te elimineren. Na afschaffing FWB: integratie van de ONE-bevoegdheden (kinderopvang) op Waals grondgebied in dit agentschap; in Brussel gaan ze naar de deelstaat Brussel.

3. Gezinsbijslagen → Franstalig concordaat. De vijf Waalse deelstaten regelen de kinderbijslag samen in het Franstalige concordaat (art. 31 HART-grondwet). Consistent met het HART-voorstel voor het Groeipakket in Vlaanderen, dat naar het Nederlandstalige concordaat gaat. De federatie legt een minimumbedrag per kind vast, met automatische toekenning: dezelfde bodem voor alle kinderen in België, ongeacht waar ze wonen. De 4 Waalse uitbetalingsactoren worden geïntegreerd in het stelsel van het concordaat.

Elk Waals agentschap krijgt een publiek KPI-dashboard met wachtlijsten, doorlooptijden en cliënttevredenheid. Jaarlijks gebenchmarkt met Vlaanderen, Nederland en Duitsland. Digitale dienstverlening wordt de standaard, met het once-only principe: de burger geeft informatie maar één keer.

Wat het oplevert

• Transparantie: twee gespecialiseerde agentschappen die elk uitlegbaar zijn, in plaats van één ondoorzichtige mammoet
• Keuzevrijheid: personen met een handicap kiezen zelf hun ondersteuning via persoonsvolgende financiering
• Gelijke bodem voor de kinderbijslag: elk kind in België krijgt minstens hetzelfde federale minimumbedrag, ongeacht postcode, automatisch toegekend
• Efficiëntie: eliminatie van overlap met SPW-directies bespaart naar schatting €10-20 miljoen per jaar; persoonsvolgende financiering bespaart niets, maar zorgt dat hetzelfde handicapbudget doelgerichter besteed wordt; de gezinsbijslagen gaan naar het Franstalige concordaat, zodat AVIQ geen drie uiteenlopende takken meer combineert
• Betere resultaten: het budget volgt de noden van de persoon in plaats van het aanbod van de instelling
• Verantwoording: publieke KPI-dashboards dwingen resultaatgerichtheid af

Fase 5: Bronnenlijst

• Herzien: 2026-09-27 (factcheck: cijfers, bronnen, tijdloze formulering)